De Strijd

Gepresenteerd door Erik Dijkstra en Gerdi Verbeet

Vanaf 9 juni elke werkdag om 16.10 uur NPO 1

Nieuws uit De Strijd

Twentse textielmachines in lagelonenlanden

spinmachine

Goedkoper in Aziƫ

Weef- en spinmachines die ooit in de Twentse textielfabrieken werden gebruikt, stonden aan de wieg van de textielindustrie in landen als Pakistan, India en Bangladesh. Dat blijkt uit de eerste aflevering van de geschiedenisserie ‘De Strijd’. De Enschedese ondernemer Hans Louwers kocht al die machines met zijn bedrijf Lotex op en verkocht ze met winst door aan beginnende textielfabrikanten in Azië.

In de aflevering 'De Fabriek' belicht verslaggever Erik Dijkstra – zelf afkomstig uit een Twentse familie van textielarbeiders – het ontstaan van de textielindustrie in de eerste helft van de 19e eeuw. In heel Twente, en vooral in Enschede en Almelo, bepaalde de textielindustrie decennialang het dagelijks leven. Arbeiders verrichtten er zwaar werk, de ‘textielbaronnen’ werden er stinkend rijk van.

In de jaren zestig en zeventig van de 20e eeuw verdween de bedrijfstak bijna helemaal uit Twente, omdat er in Turkije en Azië veel goedkoper kon worden geproduceerd. De Twentse fabrieken werden massaal gesloopt, maar de machines die er in stonden bleken nog goed te functioneren.  

‘Dat waren heel goede machines, die draaien daar nog steeds’, zegt Louwers. Zelf bezocht Louwers India en Bangladesh een keer. ‘Het was alsof ik daar als de koning kwam, dat ik de koning was.’ Hoe men er met de werknemers in de textielfabrieken omging werd hem al snel duidelijk. ‘We hebben gezien dat het gewoon slaven waren. Arbeidskrachten kosten daar niks.’ Louwers vertelt Dijkstra in de uitzending dat hij wel moeite heeft gehad met de situatie. De arbeiders in Twente kwamen zonder werk te zitten en de arbeiders in Azië werden als slaven behandeld.

Dijkstra concludeert dat de slechte arbeidsomstandigheden uit het begin van de Twentse textielindustrie nu – met machines en al – naar de lage lonenlanden zijn verplaatst. ‘Ja, dat is zo’, beaamt Louwers.