De Strijd

Gepresenteerd door Erik Dijkstra en Gerdi Verbeet

Vanaf 9 juni elke werkdag om 16.10 uur NPO 1

Getekend voor De Strijd

Prent in antimonarchistische traditie

Tegen de "K" van koningshuis

Speciaal voor de aflevering “Rood en Oranje” van De Strijd heeft cartoonist Ruben L. Oppenheimer een tekening gemaakt, die in de traditie staat van de antimonarchistische houding van de socialisten. Al vanaf het ontstaan van het socialisme werd geprotesteerd tegen het erfelijk koningschap.  Dat is immers in strijd met het gelijkheidsbeginsel, en bovendien geldverslindend. In de meeste gevallen waren personen van koninklijke bloede ook niet de morele voorbeelden die je misschien zou verwachten, met de Nederlandse Koning Willem III als exemplarisch voorbeeld. Hij werd niet voor niets Koning Gorilla genoemd.

Bekende en minder bekende socialisten, zoals Bart van Ommeren en vooral Domela Nieuwenhuis, brachten dan ook maanden door achter de tralies, veroordeeld wegens majesteitsschennis. Domela sprak vaak over de strijd der socialisten tegen de vijf K's, waarmee hij doelde op kapitaal, kerk, kroeg, kazerne en dus ook koningshuis.

Daumier

Hoewel de meeste socialisten om verschillende, vaak electorale, redenen hun verzet tegen het koningshuis vandaag de dag hebben ingeslikt of opgegeven, zijn er nog steeds republikeinen. De tekenaar Ruben Oppenheimer maakte bovenstaande tekening, waaruit op te maken valt dat de kritiek op vorsten in de afgelopen honderd jaar inhoudelijk niet veel is veranderd. Oppenheimer greep overigens terug op een nog veel ouder voorbeeld. In 1831 maakte de Franse satriricus Honoré Daumier bijgaande prent over koning Louis-Philippe I, wat hem een half jaar cachot opleverde.

Voor zover wij weten is Oppenheimer nog op vrije voeten.

Gerelateerde Artikelen

oppenheimer vp

Tegen alle Willems

De anarchist Bart van Ommeren verdween in 1885 achter de tralies wegens majesteitsschennis.

troelstravp

Troelstra versus Wilhelmina

In strijd met zijn principes brengt Troelstra een bezoek aan koningin Wilhelmina.

domeladoevevp

Domela en de monarchie

Ferdinand Domela Nieuwenhuis was fel antimonarchist. Toen zijn blad de spot dreef met koning Willem III moest hij zelfs voor een jaar de gevangenis in.